حسینیه‌ای قدیمی در کهن دیار دشتی

شناسه خبر: 48242 سرویس: آرشیو, اخبار مهم, یادداشت ها

مند: از سمت بوشهر و از مسیر اتوبان که به طرف جنوب حرکت کنی بعد از گذشتن از نزدیکی شهر اهرم به شهر خورموج می رسی. در سمت راست خیابان ورودی تابلویی نظرت را جلب می کند: «به طرف درازی».  

عصر روز چهارشنبه ۲۰ دی ماه ۱۳۹۶ وقتی با دو تن از دوستان به این تابلو رسیدیم به سمت راست پیچیدیم، ۱۲ کیلومتر و حدود پانزده دقیقه از جاده ای آسفالته را که طی کردیم به ورودی روستای درازی نزدیک شدیم.

در پیشایش محل چند نخلستان کوچک خودنمایی می کرد. در روستاها در زمان هایی نه چندان دور خبری از برق و راه آسفالته نبود. از دیگر امکانات می گذرم. به هر حال ورودی روستا چراغ راهنمایی با احتیاط چشمک می زد. همراه حجت الاسلام استاد ابراهیم منهاج و حاج حسین زارعی که زادگاهش درازی است پا به این آبادی گذاشتیم. چون قصد ما از این سفر دیدن حسینیه قدیمی محل بود یک راست به سراغ حسینیه رفتیم.

چند نفر از مطلعان محلی از جمله آقای حاج اسدالله تاج الدین از ما استقبال کردند. وارد صحن حسینیه شدیم. درخت کنار کهنسالی که گفته می شد عمرش حدود ۳۰۰ سال است در کنار حسینیه استواری و پایداری اش را به رخ می کشید.

این حسینیه بیش از ۱۳۰ سال قدمت دارد؛ یعنی ساخت آن به اواخر دوره قاجار و ۱۴ سال قبل از مشروطیت می رسد. در سال ۱۳۱۰ هجری قمری رئیس محمد کدخدای وقت درازی اقدام به ساختن این حسینیه کرده است. این بنا در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۲۲ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بخش اصلی شبستان قدیمی به مساحت ۱۶۵متر مربع دارای ۳ ستون است که محیط دور هر ستون به ۱۲۹ سانتی متر می رسد. فضای بالایی بین ستون ها با طاق ضربی گنبدی شکل پوشانده شده است. اخیرا که حسینیه را تعمیر کرده اند فضایی به مساحت ۱۸۰ متر مربع و به همان شکل و سیاق به ضلع جنوبی آن افزوده اند.

در گوشه ای از حسینیه دو تابلو نوشته توجه ما را جلب کرد. در یکی از این دو، اشعاری نوشته شده بود از شاعری محلی به نام ملا حسن میرزا که گویا تخلص «مرشد» داشته است. شاعر، تاریخ بنای حسینیه را این چنین به نظم کشیده است :
این حسینیه که باشد زشرف عرش عظیم
بر درکفش کنش روح قدس گشته مقیم
پی سقایی او خضر نبی جام به کف
بهر فراشی او فرش به دوش ابراهیم۱
حوریانش شده جاروب کش از مژه چشم
قدسیانش شده از اجنحه فراش حریم
شده داوود ابر منبر او مرثیه خوان
مستمع آدم و نوح آمد و ایوب و کلیم
بانیش رییس محمد که در افعال جمیل
مادر دهر شد از زادن همتاش عقیم
سنه هجریه بد سیصد و ده بعد هزار
که شد آراسته این روضه چو جنات نعیم

تابلو نوشته دیگر نیز سروده ای از همین شاعر در سوگ درگذشت رئیس محمد بانی حسینیه درازی در سال ۱۳۳۰ هجری قمری است.

درازی از روستاهای قدیمی شهرستان دشتی است که در گذشته از اعتبار و رونق بیشتری برخوردار بوده است. این روستا در حال حاضر۱۲۰۰ نفر جمعیت دارد. به گفته آقای تاج الدین که اسنادی از خاندانش در اختیار دارد، سابقه این روستا به اواخر دوره صفوی می رسد. در آن زمان «درازی» مرکز بلوکی به همین نام بوده است. تاج الدین نقل می کند که شاه سلطان حسین صفوی به سال ۱۱۰۶ ه.ق فرمان هایی به عنوان زبده العشایر صالح تاج الدین جد اعلای خاندان درازی نوشته و در باره جلوگیری حکام دشتستان از تجاوز به اراضی و املاک ولایت دشتی سفارش و اوامر اکید کرده است.۲

لازم به یادآوری است در جزیره بحرین واقع در کرانه جنوبی خلیج فارس که در دوره صفوی و قاجار بخشی از سرزمین بزرگ ایران بوده است، بخش ها و شهرک هایی با نام های ایرانی وجود دارد. یکی از آبادی های بحرین ” دراز ” است.۳ گفته شده که ساکنان روستای درازی شهرستان دشتی از مهاجران بحرینی بوده اند. پسوند یای نسبت در آخر نام روستا یعنی «درازی» نیز نشان می دهد که مردم اینجا در زمان گذشته از دراز بحرین به این ناحیه کوچ کرده اند. گر چه برخی نظری خلاف این دارند و معتقدند که اهالی دراز بحرین از دشتی به آنجا رفته اند.

به نظر می رسد روستا، شورای محلی فعالی داشته باشد. گذشته از اینکه اهالی در حفاظت از این بنای تاریخی کوشیده اند، چهره ظاهری روستا نشان از کوشش هایی در جهت عمران و آبادی محل می دهد. ترمیم حسینیه و مسجد به شکلی آبرومندانه، توسعه آنها و برگزاری مراسم های گوناگون در طول سال و همچنین ایجاد آشپزخانه ای بزرگ و مجهز در جوار حسینیه گویای تلاش و جدیت شورا یا خدمتگزاران مسجد و حسینیه است.

توضیح
۱-از آنجا که کار شاعران غالبا سیر در عالم خیال و غلو گویی است بنابراین هرگز پذیرفته نیست که فرشته مقرب جبرائیل امین بر در حسینیه درازی بنشیند و کفش کنی کند و یا حضرت ابراهیم (ع) پیامبر اولوالعزم و پدر پیامبران بعدی، فرش بر دوش گرفته و جاروکش حسینیه باشد و قس علی هذا سایر پیغمبرانی که در شعر از آنها نام برده شده است.
۲- افشار سیستانی، ایرج، نگاهی به بوشهر، مؤسسه انتشاراتی وآموزشی نسل دانش، تهران ۱۳۶۹ ص ۶۰۷-۶۱۷٫
۳- کازرونی، محمد ابراهیم، تاریخ بنادر و جزایر خلیج فارس، با تصحیح و تحشیه دکتر منوچهر ستوده، مؤسسه فرهنگی جهانگیری ۱۳۶۷، ص ۹۱٫

علیرضا مظفری‌‎زاده

 

برای دریافت مهمترین اخبار عضو کانال مند در تلگرام شوید.
نظرات
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط پایگاه اطلاع رسانی مند منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

*

code

اخبار استان بوشهر
تبلیغات

تلگرام مند

https://smallseotools.com/